Măng Đen, ngày 24 tháng 09 năm 2024
Hy, đã lâu không nhắc tên cậu, dù chỉ là trong thoáng chốc. Tớ và mọi người ở nhà mộc, thật sự đã trải qua mấy tháng cực kỳ bận rộn. Công việc nhiều đến nỗi tớ không đủ thời gian để viết gì chỉnh chu trên page này, cũng không đủ sức để viết những lời nhắn lúc 5 giờ mỗi ngày như hơn 180 ngày qua tớ đã viết. Tớ và mọi người chỉ biết dành hết tâm sức của mình cho những người đang ở mộc little farm. Từ 2 chuyến retreat trong tháng rồi mọi thứ cứ phát sinh, có tháng đến tận 4 rồi 5 chuyến.
Chắc cậu sẽ tò mò dạo này những con người ở nhà mộc như thế nào?
Thật có nhiều sự chuyển biến. Từng con người như đang phiêu du trên một chuyến tàu cao tốc, mọi thứ được thúc đẩy nhanh và rõ ràng hơn. Cứ độ vài tháng, tớ lại thấy từng vết nứt được trám lại, từng sự khập khiễng được vát bằng, và rồi mọi thứ trở nên tròn trịa hơn. Tớ cũng nhận thấy sức mạnh của thời gian. Nó có thể hao mòn sự kham nhẫn của chính mình, nhưng ở chiều ngược lại cũng có thể bào mòn cả nỗi chông chênh, để mọi thứ được trả về đúng với vị trí của nó. Thế nên, tớ không phản kháng, tớ cũng không cảm thấy cần phải làm gì, chỉ đơn giản là để mọi thứ dần dà quay trở lại trạng thái cân bằng. Lắm lúc, có những bất an bên trong nổi lên, tớ lại chờ đợi, tớ nhìn màn sương phủ khắp vườn, tớ nhìn con chim đang chao liệng giữa nền trời xam xám. Tớ đơn giản là chấp nhận nó như một phần của cuộc sống, hết nắng lại mưa, mọi thứ cứ tuần tự mà thành, đợi cho nỗi bất an tới lúc vụn vỡ, tan ra, rồi bình an lại tới. Rồi bình an lại rảo bước rời đi, nỗi bất an lại ghé thăm trong dịu dàng.
Nay đã chuyến retreat thứ 46 rồi, nhiều vị khách tới hỏi rằng, liệu tụi tớ có cảm thấy nhàm chán không khi bao nhiêu ý tưởng, bao nhiêu địa điểm rồi thì cũng sẽ trùng nhau... Còn tớ, thì lại nghĩ khác, mỗi chuyến retreat luôn đặc biệt không phải ở đi đâu hay làm gì mà là ở con người... Tớ luôn nhắc mọi người rằng hãy xem mỗi lần gặp gỡ như là lần duy nhất trong cuộc đời này. Và lần nào, tụi tớ cũng hồi hộp chờ đợi ai sẽ là người xuất hiện. Ai sẽ để ý đến bụi cỏ chào, ai sẽ cúi mình xuống đón lấy cái ôm từ June...
Dạo này, nhà mộc ít có khi nào vắng tiếng người. Những vị khách retreat đi, thì còn những khách trọ 30 ngày ở lại. Không biết bằng cách nào, điều gì dẫn lối, mọi người cứ lần lượt tới, ai cũng dễ chịu, có những người được cảnh báo là "khó chịu vô cùng", thế mà lại trở nên quá đỗi dịu dàng.
Giờ này, tớ cũng đã tập cho mình không còn trông đợi nhiều nữa. Tớ cũng không trông cậy đến việc những bài viết này có thể giúp ai đó hiểu hơn về mộc và tới đây. Tớ chỉ biết rằng mỗi ngày, khi đứng rửa chén trong bếp, khi cho June hay Midnight ăn, khi quét sân, lau nhà... đó là những khoảng thời gian cực kỳ sâu sắc, để tớ chạm tới sự bình an và tĩnh lặng bên trong mình. Dẫu ngoài kia thế nào, điều đầu tiên tớ nghĩ tới là những gì quanh quẩn mình cần được sắp xếp ổn thỏa trước tiên.
Cậu, những tháng qua, làm tớ nhớ siết bao những gương mặt đã tới. Có lẽ, mọi thứ đang thử thách tớ rất nhiều. Mọi người tới với những câu chuyện phức tạp hơn, những vấn đề nan giải hơn, và cũng bằng cách nào đó càng lạ kỳ hơn. Có những việc tớ không tiện nói ra, và chỉ có thể giữ trong lòng mình về những điều đang diễn ra tại đây, và đó cũng là những điều luôn ủi an tớ trên con đường hiện tại cùng nhà mộc.
Những ngày này, khi mọi người đang ngồi say sưa bên tách trà ấm, khi lẩn khuất một góc trên phòng đọc sách, hay rôm rả trong bếp... tớ tự nhiên nhận thức sâu sắc hơn về sự kết nối của mọi người với nơi này. Nó không đến từ cảnh sắc ở Măng Đen, cũng không phải từ bày trí của ngôi nhà, bữa ăn màu sắc, món bánh thơm, quyển sách hay, chuyến đi suối-đi rừng tinh tươm... mà là sự kết nối sâu sắc giữa con người với con người, bất luận bạn là ai, bao nhiêu tuổi, đến từ đâu. Đó là những rung động rất con người dành cho nhau. Mỗi chuyến retreat là một bầu không khí, nơi chúng ta lạc vào đó, chơi đùa ở trong đó, để sống lại những cảm xúc vốn đã bị lãng quên.
Nhiều khi tớ nhắm mắt lại, tớ có cảm tưởng như thể đang bơi trong một hồ nước đầy sắc màu. Tớ say đắm nhìn ngắm vẻ đẹp của nó, đôi khi tớ lách người qua từng đóa hoa, từng nhành cây đang trôi trên nước khẽ khàng như thể chỉ cần chạm tay vào là nó tan ra. Cũng đôi lúc tớ mạnh dạn đẩy một làn nước về phía một chú cá nhỏ đang chần chừ chẳng chịu bơi đi...
Dạo này, những vị khách xuất hiện khiến tớ thấy choáng ngợp đôi phần. Rằng những trải nghiệm của cuộc đời mình thật nhỏ bé, mỗi người như một quyển sách mà tớ đầy hiếu kỳ muốn đọc và hiểu. Quan sát từng người, cho tớ cái nhìn rất thực tế về những thiếu sót của bản thân mình, nhưng rồi sau tất cả luôn là cái cảm giác: mình đã có quá đủ rồi, tất cả là ở đây hết rồi. Mỗi lần như vậy, trong lòng tớ lại trào dâng một điều gì đó, chỉ muốn san bớt đi những thứ đang chất chứa trong trái tim đã trở nên quá đỗi chật chội này.
Thường thì ngày mọi người rời khỏi mộc, tớ sẽ mất đâu đó 3- 5 tiếng đắm mình trong một trạng thái man mác nào đó mà tớ cũng chẳng buồn định nghĩa hay gọi tên. Rồi tớ biết rằng mình phải đi tiếp, thế nên tớ xếp mọi thứ lại vào trong. Cái cảm giác về từng người đã ở nhà mộc vẫn sẽ ở đâu đó bên trong tớ, nhưng tớ phải đi tiếp, để còn gặp những người còn lại...
Nhưng tớ cũng phải thú nhận rằng mình cũng đã không thôi trăn trở về họ, đặc biệt là những lúc rời đi. Họ đã thật hạnh phúc, thật vui vẻ và bình an trong những ngày sống ở đây, rồi những giọt nước mắt lăn dài khi rời xa, tớ biết họ thoáng sợ hãi khi phải quay trở lại hiện thực. Mộc little farm đã là một cái gì đó, không-có-thực, dù bản chất của sự thực tập ở đây chính là bước đi từng bước vững chãi trên mặt đất, rồi khi đã đi đến điểm tận cùng, thì nó lại quay sang một thái cực khác. Lần nọ, có cô gái ở trọ 30 ngày, ngày chia tay, đã khóc thật nhiều. Em khóc cho những sợ hãi phải bước ra ngoài kia một mình, một lần nữa đối diện với nỗi cô đơn và những tổn thương vốn đã in hằn rất lâu và rất sâu. Mình ngồi đó thoáng chạnh lòng và chỉ dặn rằng, em bước ra khỏi cánh cửa này, thoát ra khỏi bầu không khí này, em sẽ biết cách để đi tiếp, không sao đâu, em đã khác với trước rồi...
Tớ chỉ mong rằng, những chất liệu bình an ở đây, sẽ là nơi để mỗi người nhớ về, nghĩ về trước mỗi chông gai của cuộc đời. Ai rồi cũng phải tự bước đi trên con đường của mình. Dù bằng phẳng hay hiểm trở, thì ta cũng phải đi cho bằng hết, tớ mong rằng, mọi người sẽ đón nhận tất thảy cả niềm vui và nỗi đau bằng sự bình an ở tận sâu bên trong mình.
Những ngày qua, lâu rồi tớ không còn thời gian đọc một quyển sách hay một mình để mà vu vơ... Tớ bận rộn với những con người tới mộc. Nhưng tớ đã đọc qua cỏ cây, qua làn mưa, qua con suối, qua bầu trời mù sương, qua tiếng nấc nghẹn ngào, qua đôi mắt đỏ hoe, qua bức tranh mọi người vẽ, qua nét chữ mọi người ghi, qua ánh mắt khép hờ, qua đôi tay đưa ra ngoài cửa kính xe để làn gió mơn trớn,... và tớ chợt thấy đã đủ lắm rồi. Mỗi lần như vậy, những hóa đơn cần chi trả, những dựng xây trong đầu về mlf tự nhiên tan ra... tớ ở đó, trong sự ấm áp của mọi người, là đủ rồi.
Những cụm hoa tự mọc rồi tự tàn ở nhà mộc. Chúng có một trật tự riêng của nó, mà khi làm vườn tụi tớ phải khẽ khàng thì mới biết khi nào thì nên làm và khi nào thì không.
Những món đồ nhỏ được xếp đặt một cách đẹp đẽ.
Và tớ nhận ra mình đã kết nối sâu sắc với không-gian này như thế nào. Chỉ cần đưa mắt, tớ thấy được hình ảnh của mỗi người ở từng góc nhỏ này. Điều này nuôi dưỡng sự nhạy cảm bên trong tớ phần nào, đồng thời cũng là một thực tập quan trọng của tớ với sự "dính mắc". Rằng bất cứ khi nào, tớ cũng đều có thể rời khỏi nơi này. Một cái chớp mắt, vạn thứ hóa hư không.
Gặp nhau là nhân duyên, tớ vẫn ở đây và chờ đợi từng người cần gặp.
Có mối duyên ngắn ngủi, có mối duyên sâu dầy...
Có những điều được biết, nhưng không thể nói ra, chờ một chữ duyên... để khơi dòng.
Thế nên ở mộc, mọi thứ cứ tuần tự khẽ khàng...
Đủ duyên ta lại tương phùng!
Măng Đen, ngày 20 tháng 06 năm 2024
Trời đương hè, tớ nhớ da diết cái tiết trời ảm đạm của mùa đông. Từng nhành cây trơ lá, sắc mây xám, bầu không khí quạnh quẽ như thể ai đó đã rút bớt đi màu sắc chỉ còn để lại những gam màu nhàn nhạt, khiến lòng người cũng man mác, bảng lảng.
Mùa hè ở Măng Đen, từng cơn gió mát thổi liên hồi như thể gió không có nhà, gió cứ mải mê rong đuổi qua rừng thông, leo lên rẫy mì, sà xuống con suối... Nhìn kỹ trên những ngọn cây, sẽ thấy sự sống đang nảy nở mau lẹ, chúng thi nhau trổ cành, đẻ nhánh và chìa ra những chùm lá non.
Hy! Mộc little farm đã đi vào hoạt động tại Măng Đen ngót nghét 1 năm. Ngày ấy, tớ còn thoáng lo rằng liệu có ai chịu rong đuổi đến nơi xa xôi hẻo lánh này? Thôi thì, cứ nhắm mắt mà làm, tưởng tượng mình như một khóm hoa, không phải bởi người ngắm mà hoa nở, việc khai nhụy rồi lụi tàn là quy luật của đất trời. Chúng tớ đã dồn hơn 1000% công sức của mình, làm việc không ngừng nghỉ đến nhiều khi, những đêm nằm đó, cảm thấy thương mình rất nhiều. Có chuyện gì tự không mà thành có, tất cả đều là nhọc công lao tác.
Nhưng kỳ lạ thay, từng người đã xuất hiện như một câu chuyện truyền kỳ được sắp xếp đầu-đuôi gọn gàng. Và họ đã ở đó, ngồi trong căn phòng màu gụ, thoảng hương trầm, một nhành hoa rũ xuống và bắt đầu hành trình những ngày sống ở mlf. Mỗi chuyến retreat như một tập phim, một chương hồi huyền hoặc trong các câu chuyện cổ tích ngày xửa ngày xưa... mà tính tới ngày mai đã là chương thứ 36. Có những vị khách họ đến nơi, gặp nhau mà mừng mừng tủi tủi, cũng không biết sự thôi thúc nào mà khiến họ đến đây, chỉ là tới nơi rồi sự thân thuộc ấy nhanh chóng bao lấy, và họ biết điều mách bảo bên trong mình không đơn giản chỉ là những vu vơ.
Bên ngoài kia, người ta có thể gọi những nơi như mlf là nơi "chữa-lành", nhưng tớ thì chưa bao giờ nhận điều ấy. Mlf là một trang trại nhỏ, nơi những con người như tớ đang rèn mình, học mỗi ngày, đào sâu mỗi ngày và có dịp tiếp xúc với ai đó, chúng tớ san sẻ những điều mình có, để vun bồi những hạt giống bên trong mỗi chúng ta. Ở mộc, vũ nấu ăn ngon, ngon đến nhiều khi có thể ngồi ăn chậm rãi và lòng thấy rưng rức... có những chuyến retreat mọi người chỉ chờ xem hôm nay được ăn món gì, để cảm thấy mình được yêu thương, và xứng đáng được yêu thương thế nào. Ở mộc, ân hay làm bánh và pha nước, sự ân cần và chậm rãi của bạn nhắc nhở ta cần khẽ khàng hơn với tất cả những gì mình chạm tay vào, bởi sự dịu dàng ấy có năng lượng của riêng nó: miếng bánh sẽ mềm và ẩm hơn, cốc nước sẽ thanh và mát hơn... khi ta đặt tâm mình xuống, mọi thứ hóa đỗi nhẹ nhàng. Ở mộc, thuận thường đọc chuyện cho mọi người nghe, khi thì dẫn thiền, hướng dẫn tập thở, chăm sóc sức khỏe... cái chất giọng trầm ấm đó không chỉ bởi trời sinh, mà được trui rèn bằng sự thấu cảm, bằng cái tâm trong lành để có thể chạm tới hạt giống bình an đang cất giữ bên trong mỗi chúng ta. Những câu chuyện, những chia sẻ sâu sắc của Thuận luôn là điều khiến mọi người cảm thấy ấm áp. Ở mộc, tớ thường là người làm ít chuyện nhất, nhưng tớ thích quan sát nhất, tớ mong sự tĩnh lặng của mình có thể bao bọc lấy những bất an của mỗi người, để mộc như một trạm dừng chân, như một trạm "sạc" năng lượng, một nơi an trú mà từ đó những hạt mầm được nảy nở (cả tốt lẫn xấu đều là cần).
Năm nay, từng lượt khách năm cũ bắt đầu quay lại nhiều hơn: có người 3 tháng quay lại, có người 6 tháng, có người đã tròn 1 năm, cứ mỗi lần quay lại họ lại dẫn theo bạn bè đồng nghiệp, có người dẫn theo bố mẹ, có người dẫn theo con, theo chồng mình... như thể họ sợ mộc sẽ đi, bởi câu nói của nhà mộc: rằng chúng tôi sẽ không ở đây mãi, chỉ trong một hữu hạn nhất định, nên chúng tôi mới dồn tâm dồn sức của mình và tạo ra những điều đặc biệt như thế này. Lịch retreat 2024 đã lên lịch tới hết tháng 12, nhưng chúng tôi chưa có quyết tâm để mở lịch cho năm 2025. Tớ vẫn tiếp tục cảm nhận và chờ đợi những điều mở ra, để đưa ra quyết định cho bước tiếp theo của nhà mộc.
Trời Măng Đen vẫn lúc nắng lúc mưa, gió sương vẫn bàng bạc núi đồi. Duy chỉ có một căn nhà tối tối thắp đèn, tiếng nhạc du dương, mùi bếp xông bồ kết, mùi bánh nướng, cốc nước thơm, những chồng sách, đóa hoa hái từ vườn, những tâm hồn thênh thang, một bầu không gian nội-tâm sâu sắc, có June luôn sẵn lòng yêu thương cứ lúi húi dưới chân, có Midnight nhẩn nhơ đối thoại với màn đêm, có những cuộc trò chuyện đi vào những chiều sâu tâm tưởng - lôi móc lên những điều cất giấu tận sâu bên trong... sự đan cài đã bện thành hơi thở, để chỉ thở thôi trong bầu không khí này, ta cũng tự thấy có điều gì đó đang ủi an.
Hy, có thể bằng cách nào đó, cậu nghĩ tớ đang tô vẽ cho những điều mình theo đuổi. Nhưng tớ tin rằng, một ngày nào đó, cậu cần trải nghiệm những điều này, đó là thứ mà tớ tin rằng phải hội đủ những nhân duyên nhất định thì mới thành, và tớ mừng, vì những nỗ lực của mình đã gặp nhau tại một điểm giao. Nhưng hợp rồi tan, tớ cũng đang sẵn lòng cho những hành trình tiếp theo của mộc, bởi có gì là mãi mãi đâu, và hơn ai hết cậu biết tớ theo đuổi điều gì.
Hy, thời gian là hữu hạn. Thay vì đánh một đường vòng lắt léo, thay vì trốn tránh; trì hoãn; giả vờ, tớ mong cậu dành cho mình chút thời gian mỗi ngày để thường hằng soi tỏ lại mình, để thấy mình đang ở đâu, đang làm gì và thực sự vì điều gì. Tớ mong dù cuộc sống có đi lên hay xuống, có sướng hay khổ thì cũng như đầu và đuôi của một con rắn, nắm đầu nào thì cũng bị cắn đau cả thôi. Tớ mong cậu thật vất vả, nhưng mà là sự vất vả trong hạnh phúc, tớ mong cậu thật đau khổ, nhưng mà sự đau khổ trong sự rõ biết, tớ mong cậu bình an nhưng biết sự bình an cũng sẽ rời bỏ cậu... thế nên, cậu hãy luôn trui rèn mình cậu nhé, hãy luôn dọn dẹp tâm mình mỗi ngày, để sẵn sàng đón nhận lấy tất cả những hạt giống đang được gieo xuống, hãy học tập sự bao dung như đất mẹ, không gì là không ôm lấy.
Măng Đen, ngày 27 tháng 02 năm 2024
Gửi Hy,
Đêm qua cơn mưa hiếm hoi lại về, rồi sương bắt đầu phủ mờ mịt, tạo ra một cảm giác u tịch lạ lùng. Sáng nay, khi trời còn tờ mờ sáng, ngước mặt lên thấy trăng sáng vằng vặc, bóng trăng trắng ngà ở vạt cỏ xa xa.
Những ngày ở Măng Đen tiếp tục ghi vào trong ký ức của chúng tớ những nhịp điệu khoan thai, trầm mặc mà có lẽ đến khi cuối đời, mỗi người sẽ còn thổn thức khi nhớ về những điều kỳ lạ ở nơi này.
Hy, những ngày đầu năm của năm Giáp Thìn này, chúng tớ vẫn tiếp tục đón những đoàn khách tới thăm mlf. Nói thật, không còn nhiều hồi hộp như những ngày đầu, vì sau hơn 20 đoàn khách tới, chúng tớ nhận ra một điều rằng, đơn giản là để gặp nhau. Chúng tớ không còn lo người này là thế này, người nọ là thế kia... chỉ đơn giản là nếu xóa được sự ngại ngùng ban đầu, chúng tớ muốn được ôm lấy những người bạn mới, một cái ôm xoa dịu vì đã trở về.
Hy, có là vẽ vời không hay trái tim này vốn nhiều trắc ẩn, mà mỗi khi đi lại quanh nhà, nhìn ngọn cỏ dại mọc um tùm, nhìn cả mảng nứt vỡ ở sân nhà,... mà tớ thấy sinh động đến lạ kỳ. Nơi chúng tớ ở, không thật đẹp và hoàn chỉnh vì chúng tớ không đủ sức để kiểm soát và chinh phục tất cả. Nhưng, tớ thấy sự sinh động có trong mọi góc, vì đâu đó đôi bàn tay này đã sờ chạm tới từng ngóc ngách.
Hy, có những lúc tâm hồn những người ở đây cũng ủ ê dữ lắm. Ai mà không muốn được nhàn nhã, ai mà không muốn được thong dong, không ép thúc. Và rồi, những đêm ngồi lại cùng nhau, chúng tớ nói về những mặt kia của cuộc sống, để tự bản thân mỗi người học cách kéo mình về phía vốn bị lệch quá xa. Nhận biết mình đang đi về đâu, không phải là điều dễ dàng, nếu không có ai đó khẽ khàng lắc nhẹ vào vai mình: "Quay lại thôi!".
Kể cho Hy nghe, dạo này chúng tớ đào được một cái ao nhỏ trước nhà để trồng sen súng, tớ gọi nó là hồ Tịnh Thủy. Phải mất hơn tuần lễ để đào xúc, rồi trồng hoa cỏ, thế rồi sự sống bắt đầu, đôi ếch từ đâu về trú ngụ, đẻ hẳn một đàn nòng nọc hụp lặn trong hồ, tối đến kêu ồm ộp râm ran... Trong cái không khí tươi mới của đất trời đầu năm, chúng tớ cũng có hứng làm thêm nhiều điều mới: may vá thêm đồ trang trí, sửa sang lại vườn tược, làm thêm một sân cỏ ngoài vườn để ngắm bình minh... đôi bàn tay này thêm đen, thêm chai sạm,... nhưng đổi lại một tâm hồn thêm rộng mở, thênh thang. Muốn gì, thì đều phải xắn tay vào làm Hy ạ.
Từ những trải nghiệm của năm cũ, chúng tớ cũng sắp xếp lại lịch trình các chuyến retreat để mọi người có thể chậm rãi chìm vào đời sống nơi này. Có thật nhiều khoảng trống để cảm nhận điều gì đang le lói bên trong mình. Các hoạt động cũng được tinh chỉnh để chạm tới chiều sâu hơn. Những ngày qua, chúng tớ đi đây đó nhiều, cốt để tìm thêm nhiều địa điểm "bí mật" mới.
Trong năm 2024 này, chúng tớ đã thật sự sẵn sàng tới hơn 100%, vì vô vàn những trải nghiệm đã có của năm qua. Chúng tớ đã gặp thật nhiều người, đủ độ tuổi, đủ ngành nghề, đủ vị trí, đủ tính cách... và chỉ bất ngờ là ở đâu đó thật xa, cũng có những con người đồng điệu với mình như thế. Như một cô gái nhỏ từng chia sẻ: "em không ngờ mình đã tìm được nơi mà mình cảm giác được thật sự trở về, để thoải mái được là chính mình, vì ở đó có những người hiểu và cảm nhận được sâu sắc những gì thậm chí em chưa nói..."
Hy, một vài dòng cập nhật về đời sống ở mlf để cậu nắm... một hành trình còn dài phía trước, và chúng tớ vẫn còn phải nỗ lực nhiều để bảo vệ sự dịu dàng ở nơi này.
Măng Đen, ngày dài, tháng rộng… mãi còn vấn vương
Hôm nay, khi viết những dòng chữ này, tớ đã ở một dòng thời gian khác - năm 2024. Còn cậu, vẫn đâu đó trong vô lượng những đợt sóng trập trùng. Hôm nay, một ngày sau khi khách trọ đã về, tớ ngồi yên được một lát và nhớ ra mình cần viết thư cho cậu.
Măng Đen, những ngày này vẫn biến hóa khôn lường, sáng nắng dịu miên man rồi trưa bỗng hóa cơn mưa vội vàng, thoắt nhiên cầu vồng hiển hiện, chiều mây sà sà bên sườn núi, tối đến từng hồi gió lạnh rét run,… sự biến hóa đó luôn làm tớ không thôi thổn thức về những điều diệu kỳ này. Có lẽ thế mà những ngày ở đây, tớ đã cảm nhận sâu sắc được sự chuyển dịch, cảm nhận được dòng chảy, cảm nhận được mọi sự biến thiên lạ thường.
Ngay ở những con người ở mộc cũng vậy, đi qua những con nắng ngày hè, rồi ngắm nhìn những chiếc lá cuối cùng trên nhành mai anh đào trước sân từ từ rụng xuống, rồi khi gió mùa Đông Bắc ùa về, ai cũng khoác vội mấy tấm áo chần bông… cũng không còn như ngày trước nữa.
Ngày gặp lại, chúng ta đã thay mấy bận tế bào!
6 tháng qua, người cũ đã bắt đầu trở lại. Một người chị trở lại ngôi nhà này, và thoáng mừng vì mọi thứ đã luôn không ngừng đi về phía trước. Một người chị mới tạm biệt nhau ngót nghét một tuần đã hẹn lịch qua Tết lại lên thăm, một người em vừa chia tay cách vài hôm đã đặt lịch tiếp cho lần gặp lại tiếp nữa, lịch đón năm mới 2025 cũng đã có người đặt sẵn…
Còn gặp là ân tình còn đặng. Là còn những điều vương vấn đủ để đạp mây, rẽ gió tìm nhau nơi đại ngàn này.
Sáng nay, trong group chat của một chuyến retreat, có anh bạn nhắn rằng “thấy nhớ mọi người và nhớ Măng Đen lắm, những hình ảnh quen thuộc đó… giờ thành kỷ niệm”. Tớ cũng thấy lạ-kỳ thay, chỉ với 5 ngày vỏn vẹn mà sự liên kết này trở nên một lần nữa lạ-kỳ. Tụi tớ, trong những cuộc nói chuyện thường ngày, vẫn thường nhắc lại chuyện anh này chị kia, vẫn còn nhớ những thói quen và những điều đã nói cùng nhau, dẫu cho danh sách này ngày càng dài ra thêm nữa. Trong các group chat, thỉnh thoảng mọi người vẫn nhắn tới lui, hoặc nhắn riêng cho nhau vài điều này nọ cỏn con.
Hồi mở mộc tại Măng Đen, tớ từng có tâm niệm rằng một ngày khi mộc rời khỏi nơi này, tớ mong rằng có thể gặp lại tất cả những người em, người bạn, người anh, người chị, người cô, người chú… đã từng sống những ngày bình dị cùng nhau.
Vừa hôm nọ, trong một buổi chia tay, có cô bạn kể rằng, em đến đây vốn không biết tìm kiếm điều gì, giờ tới khi ra về em cũng ngờ ngợ không biết, chỉ là những ngày ở đây mọi thứ khiến em chợt nhận thấy cái mình cần tìm vốn nó ở đây, với mình rồi.
Cậu à, có phải hiếm khi nào, chúng ta có thể chạm nhau… trong sự sâu sắc dịu dàng?
Măng Đen, ngày 17 tháng 11 năm 2023
Hy! Dạo này tớ khá bận.
Chắc cậu cứ nghĩ có chuyện gì lại khiến tớ bận ở chốn giữa mây trời thế kia. Khi mà chỉ cần một áng mây giăng, cơn mưa tới, gió thốc và đôi tay tê cóng thì ngọn lửa trong lòng có hừng hực thế nào cũng sẽ sớm thành tàn tro.
Những ngày qua ở mộc, chúng tớ đã ngồi nhìn lại gần 06 tháng hoạt động của mình. Rất nhiều điều thẳng thắn đã được nhận định, rất nhiều cải tiến đã được đề ra. Và thế là tụi tớ bắt tay vào làm việc. Cũng cậu sẽ hỏi, đôi khi chúng ta dành hết tâm sức vào một việc gì, để làm gì và được gì?
Tớ thật không thích cân đo đong đếm kiểu đó. Tớ chỉ nghĩ đơn giản đó là điều mình cần làm và có thể làm thì mình sẽ làm. Như sáng nay, trời mưa và rất lạnh, tớ mặc áo mưa và ra vườn nhổ cỏ trong suốt gần 2 tiếng. Rồi trong lúc nhổ cỏ, tớ đã tự hỏi, sao mình không đợi trời nắng ấm thì làm, và liệu việc nhổ cỏ của mình có làm cho mộc trở nên đẹp hơn không? Sao mình không dành tâm sức để làm những việc lớn hơn? Rồi tớ lại tiếp tục nhổ cỏ như thế, mặc cho trời mưa cứ mưa. Vì đơn giản tớ thấy cỏ cần được nhổ.
Đêm nay, ở mộc, trời lạnh tầm 15 độ. Ngoài trời thì tối mịt, tớ nhóm bếp đặt giữa nhà và đốt bồ kết để sưởi. Đêm nay bày một bữa tiệc gọi là “Noir night” - tức là ăn tối trong một không gian thật tối, chỉ thắp vài cây nến, để thật sự tập trung vào bữa ăn. Để tập trung vào việc nhận biết và cảm nhận xem mình đang thật sự ăn gì. Tối nay, Vũ nấu món soup đậu đen cay, mở nắp nồi là khói bốc lên ngun ngút. Nhìn vào đó, chỉ thấy một “bóng đêm”, để rồi ăn mới đoán biết: đây là carot, đây là nấm, đây là su su,…
Hôm nay, nhà mộc lại đón khách tới trọ. Bình thường, khi khách tới tớ sẽ chẳng rảnh thế này để ngồi viết thư cho cậu. Nhưng tớ cảm nhận, những sự thay đổi ở mộc đang tốt lên và mọi thứ đang vận hành càng nhịp nhàng, cứ như hơi thở vậy, không có sự gắng gượng, không có sự phô diễn. Đơn giản là để mọi thứ xảy ra.
Trong buổi Trà đàm hồi chiều, nói về chữ “Cởi”, mọi người đã chia sẻ thật hay những khía cạnh của chữ “cởi” mà đôi khi, chúng ta thật hiếm hoi để gặp gỡ được những con người, có thể thật tâm ngồi xuống cùng mình trong vài tiếng, uống chén trà trong bình an, và trò chuyện. Bầu không khí dịu dàng ấy, dù có nhớ nhớ quên quên những điều mỗi người nói, nhưng tớ biết từng chút một, bên trong mỗi người đã có điều gì đang nảy nở.
Tớ ít bao giờ cập nhật “real-time” chuyện gì xảy ra ở mộc, bởi tớ không muốn viết những điều vụn vặt, mà để nó lắng thật lắng để dành những điều có ý nghĩa mà nói ra. Nhưng hôm nay, tớ lại nóng lòng muốn kể cho cậu nghe về bầu không khí này.
Ngoài trời, lạnh dữ lắm, nhưng trong trang viên nhà mộc, vẫn ấm lắm cậu à. Vì có những ngọn lửa đang tí tách bất kể bão giông…
Măng Đen, ngày 19 tháng 10 năm 2023
Chào người bạn đã lâu không nhắn gửi!
Ấy vậy cậu cũng không hề buồn lòng, vì cậu biết rằng đâu đó tớ vẫn tồn tại, vẫn đi con đường tớ phải đi và làm những điều cần làm. Chỉ là trong một khoảng thời gian nào đó, người ta buộc phải xếp một vài thứ lại, để tập trung cho những điều cần nhiều sự ưu tiên hơn.
Bẵng một lúc lâu, không còn gửi thư cho cậu, không phải vì quá bận bịu để viết ra những lời này, mà chỉ là tớ đang dành sự chú tâm cho những điều khác. Tớ biết cậu quá phẳng lặng để lời hờn trách làm lòng cậu gợn sóng, tớ biết cậu quá trong suốt để những mong ngóng làm vẩn đục đáy sâu, cậu vẫn ở đó và quan sát, đợi cho đủ những khao khát, đợi cho những sợi dây bện chặt từng chút từng chút một, vươn dài về cả hai phía, và trong một thoáng tớ biết cậu đang ở đây cùng tớ.
Dạo này tại mlf, chúng tớ vẫn đón những người-bạn đến trọ. Cậu đã nói đúng khi tớ bắt đầu bước vào hành trình này, họ, họ là những người tớ đợi để được gặp. Họ bước vào đây, như một người đi một quãng lâu nay trở lại… cái cảm giác khó có thể gọi định nghĩa thành một-điều-gì nhưng tớ biết, tớ nợ họ những lần gặp lại. Hàng ngày, tớ vẫn ngồi trên lầu cao nhìn về ngọn núi Ngọc Lễ phía xa, tớ vẫn nhìn về những làn sương ập tới che phủ mọi thứ trong vườn, rồi trong thoáng chốc rồi lại nhanh chóng biến đi, tớ vẫn ngắm nhìn những tia nắng rạng rỡ xuyên qua làn mây rọi vàng xuống thung lũng,… những vạt hoa xuyến chi lại phủ chi chít khu đất phía sau nhà, những mầm cây trong vườn sau phép thử ròng rã mấy tháng trời: nảy mầm rồi tàn lụi, nảy mầm rồi tàn lụi-nay đã mủi lòng đâm chồi tốt tươi.
Dạo này ở mlf, mọi thứ cứ tiếp tục biến chuyển. Tớ đã không còn nhớ nỗi cái bầu không khí của mlf cách đây 6 tháng trước, hệt như một dòng nước, chảy vào lấp đầy, tát cạn, đầy rồi lại vơi,… tớ chưa bao giờ cảm nhận thấy sự cũ kỹ lơ lửng trong không trung, ngược lại, mới hôm nay thôi, tớ đã thấy mình khác đi nhiều so với ngày hôm qua. Cuộc du-ngoạn của khách trọ tại mlf cũng vậy, tớ chỉ biết cảm nhận lấy họ, rồi tớ để cho bầu không khí này len lỏi tận sâu trong trong những ngóc ngách, bóc tách từng chút một, rồi chỉ một điều kiện gì đó thôi, một mầm xanh đẻ được chiếc lá đầu tiên.
Dạo này, tớ thường ngồi vào bàn làm việc lúc 4:45, sau đó tớ có 15 phút để viết lời nhắn cho mọi người. Tớ đặt kênh này là “lời-nhắn-lúc-5-giờ-sáng”, đó là những suy nghĩ đầu tiên nổi lên trong đầu tớ khi bắt đầu một ngày mới và tớ muốn gửi đi chút tĩnh tại, chút cảm hứng mà tớ có được cho mọi người. Mỗi sáng, ai đó thức dậy, mở tin nhắn đọc, tớ hy vọng ai đó sẽ cảm được hoặc thôi hy vọng vì đó là việc mình có thể làm, có trời biết đất biết.
Dạo này, mlf đang tiếp tục biến chuyển như cái cách hành xử yêu-thương-tới-bến-bờ, yêu-thương-tới-chầu-chực của june, mà cũng như cách mặc-kệ-thế-giới-có-ra-sao, sống-chết-mặc-bây của mid9. Hai đứa này như trời với trăng, như mây với nước,… đắp đổi, xoay vần để chúng tới dung dăng dung dẻ đi tới.
Măng Đen, ngày 30 tháng 08 năm 2023
Hy, thế là mộc đã đón đoàn retreat thứ 7, còn con số chính xác thì nhiều hơn nữa. Hôm qua khi tiễn các bạn trong chuyến retreat 07 - Suối reo vang reo ra về, nhìn các bạn bật khóc mà lòng mình cũng bồi hồi dữ lắm.
Chẳng biết duyên nợ thế nào mà chỉ có 5 ngày gặp gỡ, được sống cùng nhau trong bầu không khí ấy thế mà tình cảm lại nảy nở lạ thường. Không biết đâu là khách, đâu là người em, người bạn, người thân đến để thăm mình.
Anh Tâm thường mở đầu câu chuyện trong buổi đón tiếp khách bằng mối duyên giữa mọi người với nhà mộc. Khi vượt qua bao chặng đường xa xôi để tới được Măng Đen, khi vượt qua được hơn 80 slide nhàm chán trong quyển little book để ngồi ở đây, trong gian phòng khách nhà mộc, uống ly nước do Ân pha, nghe anh Tâm kể chuyện, nghe chị quản gia hướng dẫn về nếp nhà.
Ngồi đó nghe mọi người kể về hành trình bay từ Sài Gòn hay Hà Nội hay 12 tiếng nằm xe để lên với mộc, mà thấy thương, thấy quý biết bao cái tình cảm này.
Mỗi người đến mộc kể những câu chuyện khác nhau về đời mình. Chúng tớ nhìn từng con người một như những chú cá nhỏ lội ngược dòng đang kiếm tìm hạnh phúc của riêng mình. Còn mình đôi khi là chiếc lá, đôi khi là cái hoa trôi xuôi rồi gặp nhau giữa trùng trùng những con sóng.
Trong cái bầu không khí ấy, một buổi chiều nắng vàng ươm rọi xuống khung cửa, trong tiếng nhạc dịu êm, trong sự tĩnh lặng và dịu dàng đó, có ai đó thả mình mà nghe tiếng lòng chảy thành từng giọt.
Những lúc trong bếp cùng mọi người nướng bánh, mùi bánh thơm đã làm dịu lại những bâng quơ đang buộc lấy mình và cái cảm giác ấy dễ chịu lạ kỳ. Tớ thích cảm giác khi ngồi ở phòng đọc sách trên lầu thi thoảng nghe tiếng thì thầm rồi cười phá lên ở bên dưới thì ra là cô quản gia đang pha trò hay trổ tài xem nhân tướng.
Trong một buổi tối, sự khẽ khàng của mọi người dành cho nhau làm từng bữa ăn trở nên đủ đầy hơn cả những món được bày ra trên bàn. Trong những lúc trò chuyện, vài câu nói vu vơ có thể chạm sâu thật sâu…
Trong những lúc bên bờ suối, bên cánh đồng, dưới tán cây trong rừng, hay trên đồi cỏ phóng tầm mắt xa thật xa… chẳng ai nói gì nhiều nhưng hiểu thật hiểu.
Cứ thế, chúng tớ ngóng trong những ai đang gói hành lý, bước lên chuyến xe để đi về phía mộc. Chúng tớ sẽ dang đôi tay mình ra, những bữa ăn chăm chút, những ly nước ấm, những chiếc bánh thơm, những chuyến xe đêm băng băng giữa núi rừng, những giây phút điềm nhiên và tĩnh lặng… là những thứ không-nói-mà-làm dành tặng cho những ai đang cần sự ủi an.
Măng Đen, ngày 29 tháng 07 năm 2023
Hy! Khi đang viết lá thư này cho cậu, mình đang nghe ca khúc “Vờ Như” của Lê Cát Trọng Lý. Trong lời bài hát có một đoạn như thế này:
Vờ như ta không rơi xuống vực sâu
Vờ như ta chơi mãi chẳng già đi
Đi xuyên khe núi cho đến mòn
Bơi mãi cho đến cạn con suối cuối cùng kia
Vờ như người theo ta đến mù khơi
Liệu mình còn nhìn nhau thấy hồn nhiên
Đi xuyên con gió cho đến lặng
Cây cối cho hoá bụi năm tháng hoá nhạt nhoà
Tối qua, trong đêm mở lòng tại phòng sách, có một bạn khách chia sẻ rằng mấy nay có một câu hỏi cứ lẩn quẩn trong đầu bạn ấy: “Nếu chỉ còn 1 năm để sống, thì mình sẽ làm gì?”. Mấy nay, bạn cứ đi hỏi những người xung quanh và nhận được nhiều câu trả lời khác nhau. Nhưng có lẽ bên trong vẫn chưa nguôi.
Mình cũng gửi Hy những bức ảnh này. Một buổi trà chiều, vũ pha. Mình đặc biệt thích cách vũ nhấc nghiêng bình trà một góc vừa đủ, để từng dòng nước đều đặn chảy xuống hòa vào ly đá. Mọi người ngồi xuống trong lặng lẽ, chìm vào trong thế giới của những dòng nước chảy xuống từ chiếc bình đó kia, không còn để ý những làn gió hiu hiu, không còn để ý đến con sâu đang bò chầm chậm trên một nhành mai anh đào cạnh đó, không còn để ý những bộn bề trong lòng vừa nảy lên trong tức khắc… Ly nước đá mùa hè thu liễm mọi thứ bên ngoài, mời mọi người chú tâm vào một điều gì đó đang tỏa sáng lấp lánh.
Lòng mình đã lặng lại một nhịp trong buổi chiều hôm ấy. Mình đã tự hỏi mình có còn ở đây trong cuộc sống nữa không? Đâu là mình và đâu là cuộc sống? Mình thấy những người ngồi quanh đây là một mảng miếng đây đó của con người mình, mình thấy ngọn gió như đang chơi đùa cùng mình, cây cối rung rinh cành lá như đang trò chuyện… nếu mình có ra đi thì cũng chỉ là trở về đó thôi.
Trong đêm mở lòng, anh tâm có nói về chuyện có trái -có phải, có được-có mất,… mọi thứ nhờ đó mà được tuần tự vận hành. Chúng ta sinh ra để được buồn, vui, yêu thương, hờn ghét, hạnh phúc hay đau khổ… tất cả cũng chỉ là những thứ để khiến ta thấy rõ mình, chúng chưa bao giờ là chúng ta. Chúng ta đi xuyên khe núi mãi cho đến mòn, bơi mãi cho đến cạn con suối cuối cùng… kết thúc một hành trình để được trở lại. Để mọi thứ được tuần tự theo cách của nó.
… Được đến đó là đủ rồi!
Từng thời khắc trôi qua, trong từng hơi thở, trong từng ngụm nước, trong từng cái ôm hằn siết, trong từng giọt nước mắt vỡ vụn… phải chăng đã ẩn chứa sự tuyệt diệu rồi, chỉ là ta luôn lờ đi những gì mình đang có, vì đôi mắt thì luôn nhìn về phía trước mà không nhìn được vào trong mình. Chúng ta tìm kiếm, mong đợi,… và chưa bao giờ thấy đủ, ngay cả khi đứng ở sát bến bờ kia - khi hòn đá đã mòn và con suối cũng cạn. Phải chăng chúng ta đã được quá nhiều hơn là mất. Vậy, ta còn cần gì nữa…
Ta sẽ ở trong giọt sương sớm, ở trong cơn mưa rào, trong con nắng oi,… đáp lại sự bao dung của đất trời.
Măng Đen, ngày 10 tháng 07 năm 2023
Chào Hy!
Hy vọng là mọi việc vẫn xảy ra theo cách của nó, dù buồn hay vui, dù bận rộn hay thảnh thơi, tớ biết rằng cậu đâu đó vẫn ở lưng chừng của những cuộc rượt đuổi, chạy theo những điều mình đang kiếm tìm. Làm gì cũng được, miễn là cậu biết mình đang làm gì.
mộc tại Măng Đen mới đó đã hơn 1 tháng, tính rằng sẽ khai trương - tức đón đoàn khách đầu tiên vào đầu tháng 7, thế mà không biết bằng cách nào, từng đoàn khách cứ xin được tới trước, tới trước…. mà bẵng đi nguyên 1 tháng cả nhà mộc như đi trên một chuyến tàu, từng người bước lên rồi bước xuống.
Và cũng không bằng biết cách nào, mọi thứ đã diễn ra như trong những suy ngẫm của anh tâm cách đây rất lâu về mộc tại Măng Đen, về những gì đã được viết ra trong quyển sách “sống ở mlf”… tự nhiên và điều hòa như hơi thở, hít vào và thở ra, cái nhịp đều đặn đó làm cho tụi tớ - những người đang sống ở mlf, nhiều khi tự hỏi… “liệu những điều này là thật chăng…”
Tụi tớ đã có những vị khách thật dễ thương, họ đến và nương theo nhịp sinh hoạt của nhà mộc, ánh mắt họ lấp lánh trong những bữa tiệc đầy sắc màu, những lần mọi người im lặng thật lâu bên dòng suối, những lúc quanh quẩn trong nhà chơi với june hay midnight, những đêm xem phim trong rạp chiếu phim mang tên “Là mộng”, những cuộc đi dạo, những lần đi hái mâm xôi dại hay tìm nấm mối khi những cơn mưa đầu mùa ở Măng Đen gửi tới…
Và cũng không biết bằng cách nào trong những bữa “anh tâm mời trà”, các vị khách đã ngồi xuống mà tháo dỡ hết những thành trì của mình, để thật sự tâm tình, kể về những điều được giấu sâu. Có những điều riêng tư chỉ có anh tâm và những vị khách biết với nhau, nhưng sau những bữa mời trà, cũng không biết thế nào mà ai cũng trông giãn ra… một nút thắt nào đó đã được cởi ra.
Có quá nhiều điều không biết ở mlf, khi anh chủ đặt bút xuống viết về mlf Măng Đen trong hơn 1 năm về trước, về những điều “uncertainty”, về những thứ mơ hồ mà chúng tớ theo đuổi, nhưng mỗi lần như vậy chúng tớ lại nhớ tới “đóa hóa nở ở trong rừng, không tên, không ai ở đó, việc đơn giản nở thì cần nở…”, nghĩ tới điều đó lại ấm lòng.
Sau vài ngày nghỉ, tụi tớ tranh thủ, người ra vườn nhổ cỏ chăm hoa, người thăm thùng vi sinh đang ủ, người đóng cái nhà gỗ nuôi nấm, người lau dọn phòng ốc… cứ ngỡ như rằng sợ những vị khách của mình bất cứ lúc nào cũng sẽ hiển diện ở ngôi nhà này.
Tụi tớ đợi những cơ duyên với những con người tiếp tục ghé qua mlf, cùng trải nghiệm sự diệu kỳ của cuộc sống, cùng du hành qua những viễn-vông-rất-thật, để thấy rằng hạnh phúc không khó tới như vậy.
- Những cô gái nhà mộc từ Sài Gòn đã lên thăm mlf! -
Măng Đen, ngày 03 tháng 06 năm 2023
Hy ạ, chỉ cách đây mấy ngày thôi, chúng tôi còn cuống cuồng làm làm… hàng trăm công việc không tên, để mọi thứ được vào vị trí của nó, để mọi thứ tinh tươm chuẩn bị đón những cô gái nhà Mộc ghé thăm.
Cũng đã 1 tháng tròn kể từ đóng cửa tiệm ở Sài Gòn, nay được gặp lại những gương mặt thân thương, ở chốn đầy sương gió mây trời thế này… lòng chúng tôi vui mừng khôn xiết.
Các bạn chính là 8 vị khách trải nghiệm tour Retreat đầu tiên tại mộc little farm Măng Đen trong vòng 05 ngày.
Toàn bộ lịch trình được thiết kế để mọi người sống một cuộc sống dịu dàng ở nông trại: làm vườn, chăm sóc nhà cửa, nấu ăn, làm bánh, làm đồ thủ công, đi rừng, đi suối… tuy nhiên không chỉ là trải nghiệm đơn thuần, mà là để bầu không khí nơi đây, dưới sự bao la của đất trời Măng Đen ôm lấy mỗi người, để chậm lại, chiêm nghiệm và nhìn thấu những vấn đề của bản thân.
Hôm qua chúng tôi cùng vào bếp nướng bánh mỳ, chỉ một thoáng vào bếp, ai lúng túng, ai lơ đễnh, ai hấp tập vội vàng đều thấy hết. Nhóm thêu thùa cũng vậy, ai làm rối chỉ, ai cắt ngắn cắt dài, nét thêu dầy hay thưa, không chỉ phụ thuộc vào kỹ thuật, mà phần lớn nằm ở tâm trí của chúng ta. Những điều đã giới hạn bầu trời của chúng ta lại.
Trong toàn bộ hành trình đầy tính khơi gợi này, ai thô cứng thì làm mềm ra, ai nhanh thì làm cho chậm lại, ai phức tạp thì đẩy đến cùng tận rồi bước sang bờ kia của sự đơn giản, ai logic thì cần thêm ứng biến… Mong là sau 5 ngày sống trong sự nương đỡ mà mọi người dành cho nhau, cùng học ăn, học nói, học gói, học mở… các bạn khi trở lại cuộc sống của mình, sẽ nhận thấy đâu đó sự diệu kỳ của cuộc sống này. Vì vốn dĩ mọi thứ đều đã đẹp đẽ theo cách này hoặc cách khác, chỉ là cách chúng ta muốn và mong đợi ở nó mà thôi.
Chiều tối, chúng tôi cùng ngồi bên hiên uống trà rồi bất chợt cơn mưa đổ xuống, thế là ngồi yên tĩnh ngắm mưa. Tối đến sau bữa ăn, cả nhóm cùng bắc ghế ngồi ở sân ngắm trăng đêm 14. Bầu trời thì cao vợi và trong vắt. Từng hồi gió lơ đễnh, tâm hồn ai cũng treo ở đây, ở kia.
Rồi tự nhiên trong nhà vọng ra tiếng kêu “mọi người ơi mọi người ơi…”, hóa ra là có 1 cô bạn còn ở trong nhà. Cô bạn thoáng hốt hoảng nhận ra một vài phút trước mọi người còn lục đục dọn bếp, sao mà mình vừa từ toilet bước ra thì mọi thứ im phăng phắc và tối om. Bạn đi tìm khắp nơi, mà nhà mộc lại có nhiều cửa,… cô bạn chạy đây chạy kia xem mọi người đang ở đâu… thì ra là cả nhóm đang ngồi lẫn trong bóng tối, nhìn lên trời cao… một giây phút vừa phiêu linh, cũng vừa thật buồn cười làm sao.
Trong bữa sáng, chúng tôi cùng ngồi lại trò chuyện quanh quẩn, nói về về cả nỗi sợ bên trong của mỗi người. Chỉ mới 1 ngày thôi, mà có thật nhiều điều để chia sẻ khi ta cho mọi thứ một chiều sâu mới, khi tập nhìn sâu vào mọi thứ bên trong và bên ngoài mình. Mùa này nắng thì êm, gió thì lao xao, người quét nhà, quét sân, người làm vườn, người rửa chén bát, người nấu ăn, người thủ thỉ chuyện trò, người ngồi một góc học cách ngồi yên… ngày trải nghiệm đầu tiên của các bạn thế đấy.
Hy ạ, chúng tôi mong rằng sẽ đưa những trải nghiệm này đến được nhiều người hơn nữa. Vì vẻ đẹp biến hóa của cuộc sống thật diệu kỳ làm sao, mà lòng chúng tôi như một bình chứa đầy, chảy tràn, muốn san bớt đi.